19.03 2021
g. 10:00
Podcast

Ep.09. Wskazówki praktycznie w niewydolności serca. Zaciskające zapalenie osierdzia.

58 letni pacjent, pracownik umysłowy o bardzo małej aktywności fizycznej przez całe swoje życie, dotychczas z poczuciem zdrowia, został skierowany na koronarografię przez lekarza POZ, z powodu narastającej męczliwości. W badaniu klinicznym zwraca uwagę poważniejszy wiek biologiczny, niż metrykalny, u szczupłego pacjenta, z dominującą dusznością wysiłkową, bez objawów spoczynkowych przewodnienia, ale z nykturią i słyszalnym III tonem serca. W ramach diagnostyki:

  1. ustalasz termin hospitalizacji na oddziale kardiologicznym i planową koronarografię
  2. wykonujesz test wysiłkowy z analizą pochłaniania tleno- obiektywizując „męczliwość”
  3. kierujesz na tomografię tętnic wieńcowych.

Poprawna odpowiedź- zapraszamy do Podcastu Kardio-Know-How Ep.08

Najczęstsze błędy „nie-kardiologów” w leczeniu niewydolności serca

  1. samo rozpoznanie niewydolności serca kluczowe zagadnienia: a. przewodnienie, b. duszność i ortopnoe, c. kontynuacja leczenia już rozpoznanej NS
  2. ocena kliniczna progresji- obrzęki, III ton serca, dystans marszu, nykturia
  3. masa ciała- bardzo powolna, ale konsekwentna redukcja, z wyjątkiem rozpoznania kacheksji,
  4. kiedy koronarografia? Rzadko!
  5. stosowanie diuretyków- pętlowe, torasemid
  6. pamiętać o antagonistach aldosteronu!
  7. gdy sacubitryl-vasartan- zakaz stosowania dodatkowo ACEI/sartanów!
  8. flozyny- to nie są leki na cukrzycę!- wywierają ogromne i wymierne kliniczne korzyści
  9. żelazo podawane doustnie- Nie!
  10. witamina D, omega 3, inne witaminy, suplementy- Nie!

Zaciskające zapalenie osierdzia

Postępujące włóknienie lub wapnienie osierdzie prowadzące do jego usztywnienia, zwiększenie ciśnień napełniania obu komór i obrazu klinicznego prawo komorowej NS + kacheksja.

Choroba rzadka- w mojej praktyce: 1 przypadek co kilka lat, ostatnio w styczniu br…

Nie tylko gruźlica, także bakteryjne/ropne zapalenie a najczęściej- zapalenie wirusowe, częściej w przypadku nawrotowym (ale i tak < 1%).

Diagnostyka– RTG, CT, NMR- mała ilość płynu i linijne zwapnienia. Echo? Trudna sztuka analizy licznych danych- algorytm diagnostyczny ECHO z 2009 jest najczęściej rozczarowujący…

  • Nagueh SF i wsp. Recommendations for the evaluation of left ventricular diastolic function by echocardiography. Eur J Echocardiogr. 2009; 10(2):165-93.
  • Fardman A i wsp. European Guidelines on Pericardial Diseases: a Focused Review of Novel Aspects. Curr Cardiol Rep. 2016;18(5):46
  • Nachum E i wsp. Surgical Pericardiectomy for Constrictive Pericarditis: A Single Tertiary Center Experience. Thorac Cardiovasc Surg. 2020;68(8):730-736.
  • Yadav NK, Siddique MS. Constrictive Pericarditis. [Updated 2021 Feb 17]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2021 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459314/ 
  • Kasprzak JD, Wierzbowska-Drabik. Choroby osierdzia. Kardiologia. Podręcznik PTK. Via Medica 2019.
  1. przemijające zaciskające zapalenie osierdzia– jest niewielki wysięk, odczyn zapalny mięśnia/NMR, CRP- do próby leczenia przeciwzapalnego
  2. wyciekowo-zaciskające zapalenie osierdzia– sztywne osierdzie + mała ilość płynu daje ryzyko krytycznej tamponady.   

Leczenie: uważne stosowanie diuretyków i BB- utrzymanie ciśnienia napełniania oraz unikanie bradykardii.

Usunięcie osierdzia- perikardiektomia, bardzo trudna i rzadko wykonywana operacja, bardzo wysokie ryzyko około operacyjne, dobre wyniki tylko po odbarczaniu obu komór, nie tylko przedsionków. Bez operacji- 90% śmiertelności, po operacji 50%/10 lat.